Page 13 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử
P. 13
sự phân hóa giai cấp rõ rệt, chưa có sự phân công lao
động giữa trí óc và chân tay. Tập thể nhân dân gánh
trên vai mình toàn bộ trách nhiệm lịch sử: sản xuất
chiến đấu, suy nghĩ và sáng tạo...
Lịch sử trí thức Việt Nam đã bắt đầu từ đó.
Những người trí thức vô danh đã hòa với tập thể
nhân dân và chính tập thể nhân dân lúc đó đã làm
nhiệm vụ của người trí thức.
Bước vào đêm tối của hơn một nghìn năm Bắc
thuộc, nhân dân lao động Việt Nam vẫn giữ vai trò là
người trí thức tập thể, vẫn đại diện cho trình độ văn
hóa và tư tưởng, cho tinh thần đấu tranh và sáng tạo
của dân tộc. Lúc ấy, cùng với việc truyền bá chữ Hán,
bọn phong kiến Trung Quốc đã áp đặt một nền giáo
dục ngoại lai và nô dịch nhằm đào tạo ra một số
người có chút ít kiến thức và trình độ Hán học đủ để
phục vụ cho bộ máy cai trị của chúng. Cho nên suốt
một nghìn năm Bắc thuộc trên đất nước ta chưa hình
thành nên một tầng lớp riêng biệt gọi là tri thức của
dân tộc.
Một số Nho sĩ lúc đó được đào tạo về Hán học để
phục vụ bộ máy thống trị của kẻ xâm lược, như: Lý
Cầm, Lý Tiến, Trương Công Phụ, chưa xứng đáng là
những người trí thức tiêu biểu cho một dân tộc có
13 |

