Page 272 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử

mình than khóc. Nỗi đau xót của Lục Vân Tiên mất

mẹ mà sau đây ông sẽ mô tả, chính là nỗi đau xót của
bản thân ông:

Hai hàng lụy ngọc nhỏ sa.

Trời Nam đất Bắc xót xa đoạn trường
1
...

Thương thay chín chữ cù lao,

Ba năm nhũ bộ biết bao nhiêu tình (88)

Mẹ ông qua đời lúc bà mới 48 tuổi. Bà là chỗ dựa
của cả gia đình. Bà mất đi không chỉ là một tổn
thương lớn về mặt tình cảm đối với Nguyễn Đình
Chiểu mà còn báo hiệu những khó khăn sẽ đến với

gia đình. Ông là con trưởng, Nguyễn Đình Chiểu
vừa thương mẹ, vừa lo cho cuộc sống của cha già và
đàn em.

Không đành lòng ở lại Huế chờ khoa thi, ông đã
lên đường về Nam chịu tang mẹ. Dọc đường ông vẫn

1 Thơ văn Nguyễn Đình Chiểu, in lần thứ 2, Nxb. Văn học Hà Nội,
năm 1971, tr. 85. Những đoạn trích thơ văn Nguyễn Đình Chiểu
sau đây không ghi đầy đủ chú thích như trên nữa mà chỉ ghi ở cuối
đoạn trích, số trang của tác phẩm đã dẫn.

| 272