Page 19 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử

như dân tộc ta không biểu lộ một ý chí kiên cường,
liên tục đấu tranh để giải phóng đất nước. Giành

được độc lập, tư tưởng và tài năng của dân tộc lại liên
tục được huy động và phát huy để chống lại những
cuộc tiến công xâm lược của quân Tống, quân Nguyên,
quân Minh, quân Thanh.

Chỉ có hiểu biết về tính chất, quy luật của chiến
tranh. Trần Hưng Đạo mới đề ra được những phương
châm chiến lược, chiến thuật tài tình, mới có những
cách đánh địch thích hợp. Chỉ có dựa vào sức mạnh
đoàn kết của toàn dân, ông mới đề ra được phương
châm “lấy đoản binh chống trường trận”.

Có hiểu biết đầy đủ về ta, về địch, Nguyễn Trãi
mới nêu lên được:

Lấy yếu chống mạnh thường đánh bất ngờ

Lấy ít địch nhiều, hay dùng mai phục

Rút cục lấy đại nghĩa mà thắng hung tàn

Lấy chí nhân mà thay cường bạo.
1
Những điều trên đã nói lên rằng bao chiến công
hiển hách của ông cha ta không chỉ do lòng dũng cảm

1 Nguyễn Trãi toàn tập, Nxb. Khoa học xã hội, Hà Nội, 1969, tr. 85. 17.

19 |