Page 339 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử

tội ác của quân thù, kết án những hành động phi

nghĩa “trời không dung đất không tha” của chúng.

Từ thuở Tây qua cướp đất, xưng tân trào, gây nợ
oán cừu;

Chẳng qua dân mắc nạn trời, hoài cựu chúa
mang lời phản trắc.

Các bậc sĩ nông công cổ, liền mang tai với súng
song tâm;

Mấy nơi tổng lý xã thôn, đều mắc hại cùng cờ
tam sắc. (277)

Gót giày xâm lược của giặc đi tới đâu là nhân
dân ta bị dìm vào trong nước sôi lửa bỏng, chịu cơ cực

trăm đường nghìn nỗi: Kể mười mấy năm trời khốn
khó, bị khảo, bị tù, bị đày, bị giết, trẻ già nghe nào
xiết đếm tên;

Đem ba tấc hơi mỏm bỏ liều, hoặc sông, hoặc
biển, hoặc núi, hoặc rừng, quen lạ thảy đều rơi nước
mắt... (277)

Thực dân Pháp không những tàn sát dã man mà
còn cướp đoạt và bóc lột nhân dân ta đến xương tủy.
Ông đã phải kêu lên một cách thống thiết:

339 |