Page 351 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử

tay vốn quen làm”. Còn như việc “tập khiên, tập súng

tập mác, tập cờ, mắt chưa từng ngó”. Khó khăn nữa ở
họ là họ không có đủ “bao tấu bầu ngòi”, “dao tu nón
gõ”; mà chỉ có “trong tay cầm một ngọn tầm vông”,
“gươm đeo dùng lưỡi dao phay”, và “hỏa mai đánh

bằng rơm con cúi”.
Những khó khăn đó không hề làm lay chuyển ý
chí chiến đấu của những người anh hùng áo vải này.

Khi Tổ quốc lâm nguy là họ muốn xông thẳng ra
chiến trường, không chờ phải rèn tập đầy đủ “mười
tám ban võ nghệ” và đọc hết “chín chục bộ binh thư”.
Xung vào các đội nghĩa binh, họ có ý thức rất rõ ràng
về nghĩa vụ của mình đối với đất nước. Con đường

diệt thù cứu nước là con đường hợp với đạo lý làm
người, hợp với chính nghĩa. Họ ra đi chiến đấu với tư
thế của một chiến sĩ hoàn toàn tự nguyện:

Nào ai đòi ai bắt, phen này ra sức đoạn kình;
chẳng thèm trốn ngược trốn xuôi, chuyến này dốc ra
tay bộ hổ.

Khá thương thay!

Vốn chẳng phải quân cơ, quân vệ theo vòng ở
lính diễu binh; Chẳng qua là dân ấp dân lân, mến
nghĩa làm quân chiêu mộ. (251)

351 |