Page 366 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử

hùng, tinh thần bất khuất, Nguyễn Đình Chiểu kiên

quyết không hợp tác với giặc. Ông không học chữ của
giặc, không dùng đồ hàng của giặc. Người ta nói rằng
ông nhất định không cho con đi học trường của Pháp,

không cho con được cắt búi tóc. Ông nhất định không
dùng xà phòng, mà chỉ dùng nước tro và bồ hòn để
giặt quần áo. Có người chê ông là bảo thủ! Nếu trong

hoàn cảnh bình thường, trong quan hệ bình đẳng với
các nước tây phương, mà không biết tiếp thu những
cái mới từ bên ngoài đưa vào thì quả là tư tưởng bảo

thủ. Nhưng trong hoàn cảnh của Nguyễn Đình
Chiểu, khi tâm trạng ông còn đầy những uất hận với
bọn cướp nước, đến nỗi ăn không ngon ngủ không
yên, thì ta lại hiểu nỗi lòng ông, hiểu khí tiết của ông

khi ông có thái độ căm ghét đối với tất cả cái gì mà
giặc Pháp mang lại.

Thực dân Pháp với chế độ thuộc địa vừa bạo tàn,
vừa quỷ quyệt, đã ra sức mua chuộc trí thức và lừa

gạt nhân dân. Một số dã bám lấy gót giày của giặc.
Tà khí của bọn cướp nước và bán nước đã lan tràn
khắp nơi. Nguyễn Đình Chiểu phản ánh tình trạng

ấy trong Ngư tiều y thuật vấn đáp:

| 366