Page 148 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử

Trịnh Tông tiến hành cuộc trả thù tàn bạo đối với

những người trước đây đã chống lại nó. Ngô Thì
Nhậm trong tình hình này rời bỏ kinh thành đi lánh
nạn, chuyển sang cuộc sống của một ẩn sĩ, viết sách,
làm thơ. Suốt năm năm trời, ông không tham gia bất

cứ một hoạt động chính trị nào, đứng ngoài mọi sự
kiện lịch sử phức tạp đang diễn ra dồn dập và đảo
lộn mọi trật tự.

Nguyễn Huệ ra Bắc đánh đổ nhà Trịnh, rồi trả
lại đất nước cho vua Lê. Sau đó là sự tranh chấp liên
miên giữa Lê Chiêu Thống với hết Trịnh Lệ đến

Trịnh Bồng, và sự chuyên quyền của Nguyễn Hữu
Chỉnh và sự tham nhũng của Vũ Văn Nhậm. Những
người cầm đầu các trấn, những thủ lĩnh các địa
phương triệu tập binh mã, tiến hành những cuộc
xung đột khiến nhân dân các nơi càng thêm thống
khổ. Các sĩ phu đương thời thì người ủng hộ phe này,

kẻ chạy theo phái khác. Mặc dầu em rể là Phan Huy
Ích vẫn tiếp tục làm quan với cả Trịnh Bồng và
Nguyễn Hữu Chỉnh, mặc dầu em ruột là Ngô Thì Chí
hết lòng phục vụ Lê Chiêu Thống đến hơi thở cuối

cùng, Ngô Thì Nhậm vẫn giữ thái độ độc lập, vẫn
tiếp tục lánh đời và từ chối mọi lời mời gọi.

| 148