Page 81 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử

Vấn đề đầu tiên là đánh giá lại cuộc đời của

Nguyễn Bỉnh Khiêm. Trước hết, Nguyễn Bỉnh Khiêm
là một nhà trí thức, rực rỡ một thời và tiêu biểu cho
nhiều thế hệ trí thức Việt Nam. Xuất thân từ một gia
đình trí thức, được sự nuôi dưỡng và dạy dỗ chu đáo,

ông đã nhanh chóng bước lên đỉnh cao của kiến thức
đương thời. Không phụ lòng một người mẹ thông
minh, một người thầy lỗi lạc, ông đã đỗ trạng nguyên,
sau đó lại tự mình đào tạo ra những trạng nguyên
khác và để lại cho đời một đội ngũ trí thức kiệt xuất.
Phải chăng đó chính là tấm gương sáng cho những

người đi học và đi dạy, một bài học cho ngay nhà
trường xã hội chủ nghĩa của chúng ta hôm nay.

Học rồi phải hành đó là nghĩa vụ của người trí
thức. Phải góp gì vào sự phát triển của lịch sử, vào
sự tiến bộ của xã hội và hạnh phúc của nhân dân.
Chính Khổng Phu Tử đã chẳng dạy điều đó hay sao?

Ngài đã chẳng suốt đời vất vả để mong được sử dụng
đó sao? Ngài không bao giờ muốn mình chỉ là “một
quả bầu để treo chứ không phải để ăn”. Phải chăng
nhà Lê đã quá hủ nát đến mức ông chẳng muốn dây

vào? Phải chăng chưa gặp minh chúa để phục vụ,
đành làm một con rồng nằm ngủ đất Nam Dương?

81 |