Page 146 - Sa sút tâm thần ở người cao tuổi

146 SA SÚT TÂM THẦN Ở NGƯỜI CAO TUỔI

Thoái hoá sợi nhỏ thần kinh là loại tổn thương thứ hai
gặp được thường xuyên trong sa sút tâm thần type Alzheimer.

Bất thường trong nơron này được tạo bởi những đám rối các
sợi bất thường. Ở mức phân tử, các sợi này được cấu tạo bởi
protein Tau. Trong sa sút tâm thần type Alzheimer các protein
Tau được tăng phosphoryl hoá. Tăng phosphoryl hoá một phần

được kiểm soát bởi apolipoprotein E. Các thể E2 và E3 kháng
lại với phosphoryl hoá trái lại thể E4 không thể cản trở hiện
tượng này. Vị trí và mức độ thoái hoá sợi nhỏ thần kinh có liên
quan với các rối loạn nhận thức, đó không phải là trường hợp
các mảng lão suy. Sự phát triển của thoái hoá sợi nhỏ thần kinh
có đặc điểm là: lúc đầu tác động đến vỏ não entorhinal sau đó

là cá ngựa, amygdala và cuối cùng là vỏ não liên hợp. Quá trình
thoái hoá sợi nhỏ thần kinh cần được đối chiếu với tiến triển
của triệu chứng thần kinh tâm lý (ví dụ bắt đầu bằng các rối
loạn trí nhớ sau đó xuất hiện các triệu chứng mất dùng ngôn

ngữ, động tác nhận thức). Sự hiểu biết kỹ hơn về các cơ chế
này lúc mới xuất hiện các mảng lão suy và thoái hoá sợi nhỏ
thần kinh sẽ mở ra những hướng nghiên cứu điều trị mới: ức
chế giải phóng và tích tụ protein bêta amyloid, ức chế tăng
phosphoryl hoá protein Tau... Vả lại việc nghiên cứu các chỉ

điểm sinh học cho phép có một chẩn đoán sớm, trước mọi biểu
hiện lâm sàng, cũng có thể dựa vào sự hiểu biết kỹ hơn về các
hiện tượng này. Đặc biệt việc nghiên cứu về protein Tau
trong dịch não tuỷ, và ngay cả trong huyết tương, có thể có bổ

ích lớn.