Page 53 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử
P. 53
Tử, những ý nghĩ hào phóng của Lý Bạch, Tô Thức,
Vương Duy. Nhưng con người thật của ông vẫn
không ở cái vỏ ngoài đôi lúc mang màu sắc Lão
Trang ấy.
Tất cả những điều ấy chỉ là những kiến thức
đương thời mà ông đã tiếp thu và sử dụng như những
phương tiện “lấy xưa nghiệm nay”, “hiểu người hiểu
mình”, để sáng tạo và hành động.
Kiến thức của ông cũng không phải chỉ có bấy
nhiêu. Nguồn bổ sung quan trọng nhất của nó là
những di sản văn hóa quý báu của dân tộc qua hơn
ba ngàn năm dựng nước. Khoa học quân sự từ Đinh,
Lê, Lý, Trần, kết tinh ở Binh thư yếu lược của Trần
Quốc Tuấn, là niềm tự hào chính đáng của khối óc
Việt Nam. Truyền thống về y học, về kiến trúc, về các
ngành nghề, về quan hệ tốt đẹp giữa người và người,
đã được Nguyễn Trãi coi trọng và thường nêu lên
trong tác phẩm của ông.
Người trí thức không chỉ học tập qua sách vở mà
còn học tập trong chính cuộc sống hằng ngày.
Nguyễn Trãi thuở nhỏ đã sống gần gũi nhân dân lao
động, lớn lên lại qua mười năm lưu lạc hết nơi này
đến nơi khác. Ông đã để công phu nghiên cứu đất
53 |

