Page 28 - Người tri thức Việt Nam qua những chặng đường lịch sử

Nho học được phát triển rất mạnh mẽ. Học hành và

thi cử theo khuôn khổ Nho học tăng lên với một nhịp
độ chưa từng thấy. Tình hình đó làm cho tầng lớp trí
thức Nho sĩ trở nên hết sức đông đảo.

Lẽ dĩ nhiên, đối tượng của nền giáo dục chính
thống này không loại trừ nhân dân lao động. Nhưng
chủ yếu nó vẫn nhằm phục vụ cho tầng lớp quý tộc,

quan lại, địa chủ, vì bình thường chỉ có tầng lớp này
mới có đủ điều kiện cho con em theo học đến nơi đến
chốn. Còn trong nhân dân lao động nghèo khổ nếu
như cũng có những người học giỏi đỗ cao, thì đó là

những người đã phải có nhiều công phu và may mắn.
Tính chất giai cấp của guồng máy giáo dục này là ở
chỗ nó nhằm đào tạo ra tầng lớp trí thức trung thành
tuyệt đối với chế độ phong kiến. Nội dung của sự học
hành và thi cử dưới chế độ phong kiến phải quán
triệt mục đích ấy. Một học sinh dưới mái trường Nho

học phải tiếp thu mọi sự hiểu biết từ ông thầy theo
khuôn khổ của Nho giáo. Đi học cũng là để đi thi. Có
tên trên bảng vàng trong các kỳ thi hương, thi hội để
từ đó dương danh hiển thân là mục đích phấn đấu

của nho sinh. Khổ công học tập, tích lũy kiến thức,
rèn giũa tư duy và ngòi bút, cũng là nhằm hướng tới

| 28